Kolaborasi Pemkot Surabaya, Kejati Jatim lan BPN Kasil Nylametake Aset Pengaji Rp1 Triliun

Pamaréntah Kota (Pemkot) Surabaya terus nguwati pengamanan lan kepastian hukum tumrap aset dhaerah. Wiwit Januari nganti 21 September 2026, aset lemah sing kasil disertipikatake nggayuh Rp992.744.896.600 utawa meh Rp1 triliun, kanthi ambané total kira-kira 329.098 meter pesagi.

Asil kuwi mujudake asil kolaborasi Pemkot Surabaya kanthi dhukungan Kejaksaan Tinggi Jawa Timur (Kejati Jatim) lan Kantor Wilayah ATR/BPN Provinsi Jawa Timur kanggo nyepetake proses sertipikasi aset pamaréntah dhaerah.

Wali Kota Surabaya Eri Cahyadi dhawuh, pengamanan aset dadi salah siji kawigatene Pemkot Surabaya. Sebabe, aset pamaréntah kuwi kalebu kekayaan negara sing kudu dijaga lan dioptimalake panganggone kanggo masyarakat.

“Alhamdulillah sajrone taun 2026 ana panyerahan sertipikat sing yen ditotal nilai anggarane kuwi Rp992.744.896.600. Iki dudu angka sing cilik, nanging iki bukti kolaborasi sing luar biasa sing dipandhegani Pak Kajati, saengga aset negara bali maneh meh Rp1 triliun,” ujare Wali Kota Eri nalika masrahake penghargaan ing Kantor Kejati Jatim, Selasa (22/9/2026).

Sajrone 2026, kacathet ana 160 register lemah sing mlebu ing capaian sertipikasi. Saka jumlah kuwi, ana 119 sertipikat sing wis diterbitake liwat Kantor Pertanahan (Kantah) Kutha Surabaya I lan Kantah Kutha Surabaya II.

Kantah Kutha Surabaya I nerbitake 64 sertipikat saka 112 register kanthi amba kira-kira 96.371 meter pesagi. Nilai aset sing kasil disertipikatake nggayuh Rp340.433.872.600. Dene Kantah Kutha Surabaya II nerbitake 55 sertipikat saka 48 register kiang ambané kira-kira 232.727 meter pesagi. Nilai aset sing kasil disertipikatake nggayuh Rp652.311.024.000.

Yen digabung, kekarone kantor pertanahan ing Kutha Pahlawan iki wis nerbitake 119 sertipikat kanthi amba total kira-kira 329.098 meter pesagi. Nilai aset sing kasil disertipikatake total nggayuh Rp992.744.896.600 utawa meh Rp1 triliun.

Wali Kota Eri nandhesake, proses sertipikasi ora mung gegayutan karo administrasi aset, nanging uga dadi bagean saka upaya aweh kepastian hukum lan mesthekake aset pamaréntah bisa dimanfaatake kanggo masyarakat.

“Amarga piye wae aset negara iki duweke pamaréntah lan duweke rakyat Surabaya sing kudu bisa dimanfaatake lan migunani tumrap masyarakat Surabaya,” ujare.

Ing proses sertipikasi, Pemkot Surabaya isih nemokake sawetara bab sing perlu dirampungake. Ing antarane yaiku kelengkapan dokumen administrasi, wates lemah, beda data lan ukurane, nganti prakara liya sing mbutuhake penanganan bareng karo instansi sing gegayutan.

Adhedhasar data Sistem Informasi Manajemen Barang Daerah (SIMBADA) Kutha Surabaya, ana 11.749 register lemah aset sing kacathet. Saka jumlah kuwi, ana 6.092 register sing wis duwe sertipikat.

Kanggo nyepetake rampunge aset sing durung duwe sertipikat, Pemkot Surabaya mrioritasake 2.327 register sing mlebu kategori K1 lan K2. Kanthi rincian, 297 register mujudake K1 lan 2.030 register mlebu kategori K2.

Wali Kota Eri nerangake, K1 kuwi aset sing ora nduweni masalah hukum lan ana ing pangwasane Pemkot Surabaya. Jumlahe kira-kira ana 297 sing durung disertipikatake.

“Banjur K2 kuwi wis dikuwasani pamaréntah kutha nganti puluhan taun, nanging nalika arep nyertipikatake bisa wae ana bukti dokumene sing kurang. Sing kapindho, bisa uga ukuran ambane beda antarane sing diukur ing lapangan karo sing katulis,” jlentrehe.

Miturut Pak Wali, ngrampungake administrasi tumrap aset sing ana pepalang kudu mlaku bareng karo penerbitan sertipikat kanggo aset sing wis nyukupi syarat.

“Pangajabku Pak Kanwil, sing kaya ngene iki uga bisa diterbitake sertipikate. Amarga mengko sing nandhatangani ben pamaréntah kota. Sing tanggung jawab pamaréntah kota,” ujare.

Sauntara kuwi, ana 3.330 register liyane sing mlebu kategori K3. Aset ing kategori iki isih nduweni masalah hukum, mula kudu dirampungake luwih dhisik sadurunge proses sertipikasi bisa diterusake.

“Sing katelu iki pancen abot. Iki ana masalah hukum sing kudu kita rampungake dhisik. Mula pangajab kita ing taun 2027 lan sisa taun 2026 iki, sing K1 lan K2 kuwi bisa diterbitake kanthi tuntunan lan arahan Pak Kajati,” ujare.

Salah siji aset sing dadi kawigatene Pemkot Surabaya yaiku Waduk Adhyaksa ing wewengkon Lidah Wetan. Wali Kota Eri ngandhakake, aset kuwi wis dibalekake marang Pemkot Surabaya sawise proses penyidikan Kejati Jatim nemokake masalah ing proses kepemilikan sertipikate.

“K2 iki klebu salah sijine Waduk Adhyaksa. Lan nalika kuwi disidik dening Kejati Jawa Timur, mula kuwi dibalekake marang Pemkot Surabaya,” ujare Ketua Dewan Pengurus Asosiasi Pemerintah Kota Seluruh Indonesia (APEKSI) iki.

Pemkot Surabaya sabanjure nyiapake rencana panganggone Waduk Adhyaksa supaya bisa menehi paedah luwih akeh marang masyarakat. Saliyane tetep nindakake fungsine dadi wadhuk, kawasan kuwi direncanakake bisa dikembangake dadi papan rekreasi.

“Insyaallah kita uga bakal mbangun papan kuwi supaya dadi panggonan sing endah. Dadi mengko wadhuke kita gunakake, bisa uga dimanfaatake dadi papan rekreasi,” jlentrehe Cak Eri, undang-undangan rakete Wali Kota Surabaya kuwi.

Nanging, Cak Eri ngakoni menawa rencana pangembangan wadhuk isih ngenteni rampunge sertipikat. Sebabe, ana beda ukuran lahan ing lapangan karo sing kacathet ing dokumen.

“Nganti dina iki kita durung bisa mbangun, isih ngenteni Pak Kanwil nerbitake surat sertipikate. Amarga pranyata ukurane ing lapangan beda karo ukuran sing katulis,” ujare.

Mula saka kuwi, Cak Eri ngajab rampunge proses sertipikasi ksb bisa nyengkuyung kaleksanane rencana pangembangan Waduk Adhyaksa ing 2027.

“Pangajab kita nalika iki, sertipikate bisa diterbitake, insyaallah Pak Kajati, taun 2027 kita resmekake Waduk Adhyaksa kanthi wujud sing ora mung kaya saiki,” tandhese.

Miturut dheweke, percepatan sertipikasi aset uga ana gegayutane karo indikator Monitoring Center for Prevention (MCP) sing ditindakake Komisi Pemberantasan Korupsi (KPK).

“Amarga yen ana penilaian MCP sing ditindakake KPK, salah sijine gegayutan karo sertipikasi iki,” ujare.

Mula, Cak Eri ngarepake dhukungan lan pendampingan saka Kejati Jawa Timur lan Kanwil BPN Jatim bisa terus nguwatake percepatan sertipikasi aset. Kanthi anane kepastian hukum kuwi, aset pamaréntah diajab bisa dimanfaatake kanthi maksimal kanggo kabutuhan masyarakat.

“Amarga kanthi arahan saka Pak Kajati, insyaallah mesthi bakal bali maneh aset kuwi tanpa ana masalah,” pangarepe.

Ing panggonan sing padha, Kepala Kanwil BPN Provinsi Jawa Timur Muhammad Naim kandha, pihake bakal mbentuk tim khusus ing Kantah Surabaya I lan II kanggo nyepetake legalisasi aset Pemkot Surabaya.

“Insyaallah Pak Wali, enggal kita bentuk tim. Aku bakal mbentuk tim khusus ing Kantah Surabaya 1 lan Kantah Surabaya 2 kanggo nyepetake legalisasi aset Pemkot Surabaya. Dadi khusus ngurusi aset, mengko kita bentuk tim kanggo percepatan,” ujare Naim.

Naim ngandhakake tim kasebut bakal diarahake kanggo nangani 2.327 aset sing mlebu kategori K1 lan K2. Tim bakal makarya bareng jajaran Kantah Surabaya I lan II kanggo nyepetake proses legalisasi aset.

“Muga-muga nganti pungkasan taun iki, mligine gegayutan Waduk Adhyaksa, bisa kita rampungake sacepete supaya bisa dibangun dening Pak Wali Kota,” ujare.

Saliyane masalah administrasi, Naim ngaku ana sawetara alangan teknis ing proses sertipikasi aset Pemkot Surabaya. Mula saka kuwi, Kanwil BPN Jatim mesthekake bakal menehi dhukungan teknis supaya proses rampunge bisa luwih cepet. “Insyaallah Pak Wali, yen ana alangan-alangan teknis ing internal BPN, kita bisa sacepete mbantu Pak Wali,” tandhese.

Mula, Naim ngajab Pemkot Surabaya ora kuwatir tumrap alangan teknis sing isih muncul amarga koordinasi lan penanganane bakal terus ditindakake liwat tim sing dibentuk. “Dadi aja kuwatir Pak Wali, mengko kita enggal mbentuk tim, insyaallah muga-muga bisa kita ngrampungake kanthi cepet,” jlentrehe Naim.

Dheweke uga aweh apresiasi marang jajaran Pemkot Surabaya sarta Kantah kutha Surabaya I lan II sing wis ngrampungake penerbitan 119 sertipikat. “Mesthi wae isih ana tugas kita cacah 2.327 sing insyaallah bakal kita rampungake kanthi bertahap,” imbuhé.

Sauntara kuwi, Kepala Kejaksaan Tinggi (Kajati) Jawa Timur, Abdul Qohar, nandhesake komitmen jajarane kanggo terus nyengkuyung pengamanan lan pamulihan aset pamaréntah dhaerah. Dheweke uga nampa kanthi positip dhukungan Kanwil BPN Jatim sing bakal nyepetake rampunge aset K1 lan K2 duweke Pemkot Surabaya.

“Aku seneng banget amarga Pak Kakanwil responsife dhuwur lan duwe tekad ngrampungake kira-kira 2.327 sertipikat sing statuse K1 lan K2,” ujare Qohar.

Miturut Qohar, pengamanan lan pamulihan aset minangka bagean penting ing upaya mesthekake keuangan lan donyane negara uga dhaerah bisa bali menehi paedah marang masyarakat.

“Kepriye korupsi kuwi pungkasane bisa mbalekake kerugian keuangan negara. Amarga kuwi luwih migunani tinimbang ukuman badan. Mula saka kuwi, kejaksaan ana ing ngarep kanggo mulihake, kanggo mbalekake kerugian dhuwit negara utawa dhaerah,” tandhese Qohar.

Kejati Jatim bebarengan Pemkot Surabaya lan Kanwil BPN Jatim sabanjure bakal terus nyurung rampunge aset sing isih dadi PR bareng. “Dadi kita padha sarujuk lan semangat kanggo ngrampungake aset-aset Kutha Surabaya sing jumlahe kira-kira 2.300-an. Muga-muga taun iki uga bisa rampung,” pangajabe.

Ing proses kasebut, Qohar ngandharake, Kejati Jatim nduweni Satgas sing mligi makarya kanggo nyengkuyung pamulihan keuangan negara lan mbalekake aset pamaréntah utawa dhaerah. “Satgas kita iki ana kurang luwih wong 30 sing tansah kerja keras kanggo mulihake keuangan negara, mbalekake aset-aset pamaréntah utawa dhaerah,” ujare.

Qohar uga nandhesake wigatine dhukungan jajaran Pemkot Surabaya supaya proses pengamanan aset bisa lumaku luwih cepet. Miturut dheweke, sertipikat menehi kepastian hukum tumrap aset pamaréntah sasuwene syarat administrasi lan aspek yuridise wis kacukupan.

“Dadi Pak Wali ora usah kuwatir, endi sing arep dirampungake kuwi dikandhakake wae. Sing kapindho, nalika lemah negara utamane wis duwe sertipikat, mesthine Bapak Ibu kabeh ayem, amarga sertipikat kuwi bukti sing paling kuwat lan sampurna, kejaba bisa dibuktekake suwalike,” jlentrehe.

Saliyane kuwi, Qohar kandha, Kejati Jatim liwat Jaksa Pengacara Negara (JPN) uga siyap menehi pendampingan yen ana gugatan tumrap aset pamaréntah sing wis duwe sertipikat.

“Dak kira yen ana warga negara sing ora sarujuk utawa rumangsa dirugekake haké tumrap produk hukum awujud sertipikat sing diterbitake BPN, mula kita siyap ndampingi Badan Pertanahan Provinsi utawa kabupaten/kutha Surabaya,” tandhese.

Qohar ngajab kolaborasi antarane Pemkot Surabaya, Kejati Jatim, lan Kanwil BPN bisa terus nyepetake pengamanan aset lan nguwati kepastian hukum tumrap donya brana dhaerah. Mula, aset sing wis duwe kepastian hukum bisa saya optimal dimanfaatake kanggo masyarakat.

“Aku arep matur nuwun atas kapitayan sing diwenehake dening Wali Kota Surabaya lan jajarane. Kita padha-padha ana ing pamaréntahan, apa sing kita lakoni kuwi kanggo rakyat, kanggo masyarakat, dudu kanggo kita dhewe,” pamungkasé. (ADV)

Bagikan artikel ini
Donny Tunggul
Donny Tunggul
Articles: 62